Waar moet je op letten bij het doen van de aangifte inkomstenbelasting?

In het kort: Een goede aangifte inkomstenbelasting begint niet in april, maar in januari: met een complete administratie, de juiste jaaropgaven en een controle van de vooraf ingevulde gegevens. Wie ondernemer is, let daarnaast op winst, ondernemersaftrek en privégebruik. Software helpt vooral bij het verzamelen en controleren; de keuzes maak je zelf of met een adviseur.

De aangifte inkomstenbelasting is voor veel mensen een jaarlijkse klus die ze zo lang mogelijk uitstellen. Toch scheelt een beetje voorbereiding veel tijd en soms ook geld. Hieronder lees je waar je op let als particulier en als zzp’er, welke fouten vaak voorkomen en hoe software je daarbij kan helpen. Bedragen, percentages en voorwaarden veranderen elk jaar; controleer de actuele regels daarom altijd bij de Belastingdienst.

Begin met je papieren op orde

De meeste vertraging ontstaat doordat er halverwege een document ontbreekt. Verzamel daarom eerst alles op één plek, digitaal of in één map:

• Jaaropgaven van je werkgever, uitkeringsinstantie of pensioenfonds.
• Bankgegevens: saldi en eventuele rente op 1 januari, nodig voor box 3.
• Hypotheekgegevens: de jaaropgave van je hypotheekverstrekker en de WOZ-waarde van je woning.
• Bewijs van aftrekposten, zoals giften, zorgkosten of studiekosten, voor zover die in jouw situatie aftrekbaar zijn.
• Als ondernemer: je jaarcijfers, overzicht van investeringen, urenregistratie en de btw-aangiften van het jaar.

Controleer de vooraf ingevulde aangifte

De Belastingdienst vult veel gegevens al voor je in, zoals loon, bankrekeningen en de WOZ-waarde. Dat is handig, maar het betekent niet dat alles klopt. Loop elke regel na en vergelijk die met je eigen documenten. Ontbreekt er een rekening, staat er een oude hypotheek of mist er een aftrekpost, dan pas je dat zelf aan. Jij blijft verantwoordelijk voor de juistheid van je aangifte, ook als de gegevens voor je zijn ingevuld.

Waar zzp’ers en ondernemers extra op letten

Voor ondernemers is de aangifte inkomstenbelasting meer werk, omdat je ook je winst uit onderneming opgeeft. Let daarbij op deze punten:

• Winst en verlies: je winst volgt uit je boekhouding. Een overzichtelijke administratie gedurende het jaar maakt deze stap veel eenvoudiger.
• Urencriterium: voor een aantal ondernemersaftrekken moet je voldoende uren aan je onderneming besteden. Houd je uren daarom bij, ook als je niet op uurbasis factureert.
• Ondernemersaftrek en vrijstellingen: kijk welke regelingen voor jouw situatie gelden en wat de actuele voorwaarden zijn.
• Investeringen: grotere aankopen schrijf je af over meerdere jaren, en voor sommige investeringen bestaat een aftrekregeling.
• Privégebruik: gebruik je een auto, telefoon of laptop zowel zakelijk als privé, dan moet je dat correct verwerken.
• Btw en inkomstenbelasting gescheiden houden: de btw-aangifte doe je per kwartaal of jaar, de inkomstenbelasting per jaar. Zorg dat beide op dezelfde cijfers gebaseerd zijn.

Veelgemaakte fouten

• Te laat beginnen en daardoor gegevens schatten in plaats van opzoeken.
• De vooraf ingevulde aangifte blind overnemen zonder te controleren.
• Box 3 vergeten aan te passen, bijvoorbeeld bij een spaarrekening die in de loop van het jaar is geopend.
• Aftrekposten opvoeren zonder bewijs. Bewaar facturen en betaalbewijzen; de Belastingdienst kan erom vragen.
• Bonnetjes pas aan het eind van het jaar verzamelen. Dan is de helft vaak zoek.

Hoe software helpt

Software maakt de aangifte niet automatisch goed, maar het haalt veel handwerk weg. Voor ondernemers is een boekhoudprogramma het belangrijkste hulpmiddel: het leest je bankrekening in, koppelt bonnetjes aan transacties en maakt aan het eind van het jaar een overzicht van je winst. Sommige pakketten helpen ook bij het invullen van de aangifte inkomstenbelasting of bereiden die voor, zodat je de cijfers alleen nog hoeft over te nemen. Lees in onze gids een boekhoudprogramma kiezen als zzp’er welke functies daarbij het verschil maken.

Werk je op uurbasis of moet je je uren kunnen aantonen? Dan helpt een goede urenregistratie, ook voor het urencriterium. Een overzicht vind je in de beste urenregistratiesoftware.

Zelf doen of uitbesteden?

Met een eenvoudige situatie, zoals loon, een spaarrekening en een koopwoning, doen veel mensen de aangifte zelf. Heb je een onderneming, meerdere inkomstenbronnen, vermogen in box 2 of 3 of een grote wijziging in je leven, zoals trouwen, scheiden of een huis kopen, dan kan een belastingadviseur of boekhouder de moeite waard zijn. Ook dan scheelt een goed bijgehouden administratie: hoe minder uitzoekwerk, hoe lager de rekening.

Plan het in

De aangifte over het afgelopen jaar kun je meestal vanaf begin maart doen. Kun je niet op tijd, dan kun je uitstel aanvragen. Plan de aangifte als een vaste afspraak: een paar uur in maart, met al je documenten bij de hand, voorkomt stress vlak voor de deadline. Controleer de actuele termijnen op de site van de Belastingdienst.